Terug naar school: wat kost het werkelijk om thuis een heel schooljaar te printen?

Het bedrag dat alle ouders verrast

Alles printen wat een kind tijdens een heel schooljaar nodig heeft, kost aan verbruiksmaterialen minder dan een schrift. Met een zwart-witlaserprinter en een compatibele cartridge van een ander merk kost een schooljaar van 540 pagina's ongeveer 2,78 € aan toner en imaging drum. Met een printer met hervulbare inkttanks is dat 0,27 €.

Dat bedrag is verrassend, omdat voor de terugkeer naar school honderden euro's worden begroot en de printer vaak op de lijst staat. Maar de werkelijke kosten zitten niet in de inkt. Ze zitten in het apparaat, en vooral in het overhaast kopen van het verkeerde product tijdens de eerste week van september.

De cijfers in deze gids komen uit onze eigen catalogus: de verkoopprijs gedeeld door het opgegeven paginarendement van elk product, op basis van 151 producten met een gepubliceerd paginarendement. Je kunt de berekening zelf opnieuw maken met elk product op de website.

In de rest van deze gids leggen we uit waar elk bedrag vandaan komt, welke beslissing echt verschil maakt en in welke gevallen thuis printen niet voordelig is. Zoek je de algemene formule voor de kosten per pagina, dan leggen we die uitgebreid uit in kosten per afdruk: zo bereken en verlaag je ze.

Wat er tijdens een schooljaar werkelijk wordt geprint

Voordat je iets berekent, is het goed om te weten wat je gaat printen, want het werkelijke volume is bijna altijd lager dan mensen inschatten. Op de basisschool en middelbare school gaat het vooral om werkbladen en oefeningen die de school als pdf verstuurt, aantekeningen en samenvattingen, af en toe een werkstuk met afbeeldingen en losse documenten: toestemmingsformulieren, absentiebriefjes en lijsten met schoolbenodigdheden.

Drie scenario's dekken vrijwel iedereen. Een schooljaar telt ongeveer 36 lesweken.

De bedragen gelden voor de verbruiksartikelen: toner plus imaging drum bij de laserprinter, een cartridge bij de inkjetprinter en een fles bij de inkttankprinter. Papier en printer zijn niet inbegrepen. Die kosten komen er apart bij en wegen, zoals je zult zien, veel zwaarder.

Hoeveel kost elke pagina per type printer?

De mediaan van het assortiment ligt op 0,42 cent per pagina voor compatibele zwartwitte toner van andere merken en op 0,05 cent voor een fles voor een navulbare inkttank. Met een inkttank is dat acht keer goedkoper dan met een inktpatroon en acht keer goedkoper dan met een laserprinter.

Twee opmerkingen om deze tabel goed te lezen, want juist hier geven bijna alle vergelijkingen een misleidend beeld.

Bij een laserprinter moet je de beeldtrommel erbij optellen. Toner alleen kan niet afdrukken. De beeldtrommel is een apart onderdeel dat veel langer meegaat, volgens de mediaan van ons assortiment ongeveer 15.500 pagina's, maar waarvoor je wel moet betalen. Met beide kosten opgeteld komt een echte zwartwitpagina uit een laserprinter uit op ongeveer 0,515 cent, niet op 0,419.

Bij kleur moet je het bedrag met vier vermenigvuldigen. Het bedrag van 0,494 cent geldt per cartridge. Voor een kleurenpagina worden zwart en de drie kleuren tegelijk gebruikt. Als praktische vuistregel kost een volledig gekleurde pagina daarom ongeveer vier keer dat bedrag, zo'n 2 cent. Dat is nog steeds niet veel, maar het is niet hetzelfde.

Het opgegeven paginarendement dat we voor de berekening gebruiken, is gebaseerd op ISO 19752 voor zwartwitte toner, ISO 19798 voor kleurentoner en ISO 24711 voor inkjetprinters. Bij al deze normen wordt gemeten met een paginadekking van 5 %, aanzienlijk minder inkt dan nodig is voor een vel A4-papier met huiswerk en tekeningen. We leggen dit uitgebreid uit in hoeveel pagina's een cartridge afdrukt. Twijfel je om te beginnen tussen inkt en laser, lees dan eerst inktpatroon of toner. Spreekt een navulbare inkttank je aan, begin dan bij EcoTank vs MegaTank vs Smart Tank.

Papier kost meer dan toner

Een pak van 500 vellen A4-papier voor tussen 4 en 6 € kost tussen 0,8 en 1,2 cent per vel, oftewel 1,6 tot 2,3 keer zoveel als de compatibele zwartwitte toner van een ander merk waarmee erop wordt afgedrukt. Dit is het cijfer dat de meeste mensen verbaast wanneer ze het voor het eerst zien, en het is eenvoudig te controleren: bekijk deze week de prijs van een pak papier in een willekeurige supermarkt en deel die door 500.

Bij gebruik van een compatibel verbruiksartikel van een ander merk is het blanco vel A4-papier het duurste onderdeel van de afgedrukte pagina.

Dit heeft een praktisch gevolg dat bijna niemand toepast: als je thuis minder aan afdrukken wilt uitgeven, levert onderhandelen over de prijs van de cartridge maar weinig op. Dubbelzijdig afdrukken maakt het grote verschil. Elk vel dat je aan beide zijden gebruikt, bespaart je meer dan overstappen op een ander tonermerk.

Het enige dat werkelijk je kosten bepaalt

Tussen de zuinigste zwarte toner in ons assortiment en de minst zuinige zit een verschil van een factor 33 per pagina: van 0,060 tot 1,998 cent. Dat verschil hangt niet af van waar je koopt of van het vinden van de juiste aanbieding. Het hangt af van welke cartridge de printer gebruikt die je al in huis hebt.

Daarom kunnen twee gezinnen met precies dezelfde gewoonten 12 € of 400 € uitgeven om hetzelfde af te drukken. Het ligt niet aan de leverancier. Het ligt aan de printer.

Kijk naar de derde rij. De juiste printer kiezen bespaart 388 €. De korting is reëel en wordt automatisch toegepast, maar heeft zes keer minder effect dan de andere keuze.

Voor een gezin betekent dit iets heel concreets: als je een printer gaat kopen, kijk dan eerst naar de prijs en paginacapaciteit van de cartridge en pas daarna naar de prijs van de printer. Een printer van 60 € die cartridges voor 1.000 pagina's gebruikt, is over drie jaar duurder dan een printer van 190 € die cartridges voor 10.000 pagina's gebruikt.

Is kleur nodig voor huiswerk?

Voor bijna alles wat een school opgeeft, niet. Werkbladen, oefeningen, aantekeningen, oefentoetsen en toestemmingsformulieren bestaan uit zwarte tekst op een witte achtergrond. Kleur is vooral nodig voor creatieve opdrachten, posters, presentaties en weinig meer.

De berekening op basis van onze medianen: een schooljaar met 540 zwart-witpagina's kost ongeveer 2,78 € aan verbruiksmateriaal. Datzelfde schooljaar volledig in kleur afdrukken zou ongeveer 10,80 € kosten. Het verschil is 8 €. Voor een heel schooljaar.

Daarom is het eerlijke advies niet "bespaar op kleur". Het is dit: betaal niet te veel voor een kleurenprinter die je bijna altijd in zwart-wit gebruikt. En als je er al een hebt, stel zwart-wit dan in als standaardprofiel. Een verkeerd ingestelde kleurenlaserprinter drukt pagina's met alleen zwarte tekst toch in kleur af, en dat merk je wel degelijk aan de kosten.

Zo kom je in november niet zonder te zitten

De dure fout bij de start van het schooljaar is niet dat je een cartridge koopt, maar dat je er geen koopt en op zondagavond zonder komt te zitten terwijl je de volgende dag een werkstuk moet inleveren. Dan betaal je drie keer zoveel, bij de eerste winkel die open is en voor de eerste cartridge die past.

De berekening om dat te voorkomen is eenvoudig. Neem jouw situatie uit de bovenstaande tabel, kijk naar de paginaopbrengst van de cartridge die je gebruikt en deel.

Een voorbeeld op basis van de mediaan uit de catalogus: een zwarte toner met een paginaopbrengst van 3.000 pagina's is ruim voldoende voor een schooljaar met gemiddeld gebruik (540 pagina's) en gaat zelfs meer dan vijf schooljaren mee. Een inktcartridge met een paginaopbrengst van 550 pagina's is daarentegen maar net voldoende voor één schooljaar met gemiddeld gebruik en schiet tekort bij intensief gebruik.

En er is een kanttekening die altijd terugkomt: de opgegeven paginaopbrengst wordt gemeten bij een dekking van 5 %. Een werkblad met tekeningen, gekleurde randen of een kaart verbruikt aanzienlijk meer inkt of toner. In de praktijk kun je daarom beter uitgaan van minder pagina's dan op de verpakking staat, vooral bij geïllustreerd lesmateriaal.

Wanneer thuis afdrukken NIET de moeite waard is

Als je in totaal minder dan ongeveer 2.000 tot 4.000 pagina's gaat afdrukken, is het voordeliger om voor de start van het schooljaar naar de printshop te gaan dan een printer te kopen. Dit is wat winkels in verbruiksartikelen meestal niet vertellen, dus doen wij het wel.

De berekening: een multifunctionele laserprinter kost ongeveer 190 €. Thuis afdrukken kost een halve cent per pagina. Bij een printshop kost een zwart-witafdruk meestal 5 tot 10 cent. Het omslagpunt ligt tussen 2.000 en 4.200 pagina's, afhankelijk van het tarief van de printshop bij jou in de buurt.

Vergelijk die cijfers met de scenario's aan het begin. Gemiddeld gebruik is 15 pagina's per week. Intensief gebruik is 40 pagina's. Geen van beide komt aan 56. Bij het printvolume van één kind op de basisschool is de copyshop goedkoper dan een nieuwe printer kopen.

De rekensom verandert volledig in drie gevallen: als je al een printer hebt en alleen het verbruiksmateriaal hoeft te vervangen, wat voor de meeste mensen geldt; als je meerdere kinderen hebt en het volume daardoor toeneemt; en als je ook voor werk of een vervolgopleiding print. In deze drie gevallen is thuis printen duidelijk voordeliger.

Als de conclusie is dat kopen inderdaad loont, leggen we de keuze tussen laser, inkt en inkttankprinters uit in welke printer je voor je studie moet kopen. En als een school in plaats van een gezin over de aankoop beslist, ligt het anders: dat bespreken we in toner voor scholen en opleidingscentra.